Hoe zorg ik ervoor,
dat mijn toneelstukken gespeeld worden?

Fantastisch, je hebt een toneelstuk geschreven waar je bijzonder trots op bent. Het verhaal is geweldig, de dialogen zijn scherp en spitsvondig. Alles wat je droomde dat jouw toneelstuk moest zijn is het geworden. Nu is het enkel nog een kwestie van een theatervereniging te vinden die jouw stuk wil opvoeren. Maar hoe zorg ik ervoor dat mijn toneelstukken gespeeld worden?
Een toneelstuk schrijven is iets wat je zelf volledig in de hand kan houden, het laten spelen is echter een kwestie van geduld en soms ook wat geluk. Toch zijn er een aantal zaken die je kan doen om ervoor te zorgen dat jouw meesterwerk het podium krijgt dat het verdient. Eerst zijn er een aantal zaken die, nu je tot de geweldige club van toneelauteurs behoort, interessant zijn om te weten over het auteursrecht.


Van zodra je een origineel toneelstuk geschreven hebt behoren de auteursrechten jou toe, uiteraard wanneer je een bewerking of vertaling maakt gaan er een deel van die rechten naar de originele schrijver van het werk. Deze rechten horen bij jou en je hoeft daar verder ook niets voor te doen, je bent dan ook vrij om te beslissen wie, wanneer en volgens welke voorwaarden jouw stuk wordt opgevoerd. Dit alles is in theorie heel erg mooi, maar vele schrijvers kiezen ervoor om het beheer van die rechten over te laten aan mensen die hierin gespecialiseerd zijn. Zo kan je opteren om jouw werk te deponeren bij een auteursvereniging zoals ALMO of Toneelfonds Janssens. In Nederland zijn dit onder andere toneelcentrale, Toneeluitgeverij grosfeld en Vink. Dit houdt in dat je het beheer van je werk uit handen geeft aan hen, zij zullen vervolgens instaan voor het promoten van jouw stuk via hun kanalen en de inning van de auteursrechten. Uiteraard vragen zij een deel van de auteursrechten voor de door hen geleverde service. Wil je meer weten over de voorwaarden die zij hanteren, dan kan je best rechtstreeks contact met hen opnemen.

Een andere optie is om vennoot te worden van Sabam, hier betaal je een klein bedrag voor en dan zullen de aanvragen voor opvoering van jouw stuk en de inning van de auteursrechten via hen geregeld worden. Om vennoot te kunnen worden is het echter wel vereist om al een aantal werken geschreven te hebben. De Nederlandse evenknie van Sabam is de Buma/Stemra. Uiteraard is het ook mogelijk om je stuk volledig in eigen beheer uit te geven, wat maakt dat je zelf kan beslissen over de prijs die je vraagt en wie je stuk mag spelen.

Om je stuk gespeeld te laten worden zijn er verschillende manieren, maar helaas biedt geen enkele manier een echte garantie op succes. De meeste speelzekerheid krijg je als je een stuk creëert voor een bepaalde toneelgroep, maar vaak is dit niet mogelijk en moet je met je afgewerkte stuk zoveel mogelijk potentiële verenigingen zien te bereiken. Dit kan je uiteraard doen door je stuk per mail door te sturen naar de verschillende toneelverenigingen, een andere optie waarmee je veel toneelverenigingen kan bereiken is door je stuk te laten opnemen in de theaterbib van opendoek, veel theatermakers zoeken langs deze weg hun ideale stuk. Verder is het ook altijd mogelijk om lid te worden van de Vlaamse toneelauteurs, zij organiseren regelmatig verschillende initiatieven om hun auteurs en hun werken in de schijnwerpers te plaatsen, zo vindt er een aantal keer per jaar een Ontmoetingsmoment met Vlaamse Toneelauteurs plaats.

  • Facebook
  • Instagram
  • YouTube

Toneelschrijver Stijn Cuypers, 2650 Edegem (België), info@toneelschrijver.be